Gratis verzending boven 50 euro! - Direct van de fotograaf - Alleen unieke werken
Â
Helligdomsklipperne – De Heilige Rotsen van Bornholm
Vaste lezers weten het inmiddels, Bornholm is een favoriete vaste bestemming van ons. Het is een prachtig eiland in de Oostzee. Het hoort bij Denemarken, alhoewel de locatie dichter bij Zweden ligt dan bij Denemarken zelf.
Het is een eiland met vele gezichten. Je zou kunnen zeggen: Denemarken in het klein. Van de meest prachtige stranden in het zuiden tot ruige rotskusten in het noorden. Daartussenin prachtige havenplaatsjes. Dan vergeet ik bijna de traktaties die je op het eiland tegenkomt, zoals de voortreffelijke gerookte zalm.
Aan de oostkust vind je Helligdomsklipperne – de “Heilige Rotsen”. Als je op het eiland bent, is dit zeker een locatie die op je lijst moet staan. Het is niet voor niets een van de belangrijkste bezienswaardigheden van niet alleen Bornholm, maar van heel Denemarken.
Over Helligdomsklipperne
Helligdomsklipperne (Deens voor “Heiligdomsrotsen” of “Sanctuary Cliffs”) is een spectaculaire reeks granieten kustkliffen aan de noordoostkust van Bornholm, tussen de plaatsjes Tejn en Gudhjem. De kliffen rijzen tot 22 meter verticaal op uit de Baltische Zee en vormen een landschap vol dramatische rotsformaties, diepe grotten en indrukwekkende zuilen.
De naam verwijst naar een heilige bron die hier in de Middeleeuwen ontsprong aan de voet van de rotsen. Pelgrims kwamen van heinde en verre om het “heilige water” te drinken, in de hoop genezen te worden van hun kwalen – vooral tijdens Sankt Hans Aften (midzomernacht). Boven op de kliffen stond ooit de Trefoldighedskapellet (Drievuldigheidskapel), waar het bronwater naartoe werd gebracht voor genezingsrituelen.
De geologische oorsprong van deze rotsen gaat maar liefst 1,7 miljard jaar terug. De kliffen bestaan uit gestreepte gneis, doorkruist door talloze diabaasaders. Tijdens de laatste ijstijd lag het hele gebied onder zeeniveau; toen het ijs smolt, rees het land en ontstonden door erosie de karakteristieke “ovens” en grotten die je vandaag kunt verkennen.
| Locatie | Noordoostkust Bornholm, tussen Tejn en Gudhjem |
| Hoogte | Tot 22 meter |
| Gesteente | Graniet/gneis (~1,7 miljard jaar oud) |
| Toegang | Gratis, 24/7 toegankelijk |
| Diepste grot | Sorte Gryde (60 meter diep) |
| GPS | 55.1544° N, 14.9147° E |
Ligging en Bereikbaarheid
Helligdomsklipperne ligt aan de noordoostkust van Bornholm, ongeveer 6 km ten noordwesten van Gudhjem en vlakbij het dorpje Rø. Je kunt de kliffen op verschillende manieren bereiken:
Te voet vanuit Gudhjem: Een prachtige kustwandeling van ongeveer 5-6 km langs het Bornholmse kustpad. Dit is een van de mooiste wandelingen op het eiland.
Met de auto: Er is een gratis parkeerplaats bij Bornholmerpladsen, van waaruit je via het bos naar het Bornholms Kunstmuseum en de kliffen kunt wandelen.
Met de M/S Thor: Maar veel mooier is om een boottocht vanuit Gudhjem te nemen! Met het historische houten schip M/S Thor – dat al sinds 1913 langs deze kust vaart – beleef je de kliffen vanaf het water. De schipper vertelt ondertussen verhalen over de Vikingen en de lokale geschiedenis.
Uiteraard kozen wij ervoor om ons af te laten zetten bij de aanlegsteiger op het verste punt van de boottocht en te voet terug te lopen naar Gudhjem. Een prachtige tocht die je langs de meest schitterende uitzichten van Bornholm brengt.
Tip: De M/S Thor vaart alleen in het zomerseizoen (april-oktober) en bij goed weer. Tickets koop je aan boord, maar reserveren via info@ms-thor.dk is aan te raden. Een retourtje kost ongeveer 100 DKK per persoon (2025 prijzen).
| Vanaf Gudhjem | ~6 km (te voet of per boot) |
| Vanaf Allinge | ~8 km (kustpad) |
| Parkeren | Gratis bij Bornholmerpladsen/Kunstmuseum |
| Bushalte | “Helligdommen (Bornholms Kunstmuseum)” |
| M/S Thor | ~30 min enkele reis vanuit Gudhjem |
Geschiedenis van de Heilige Rotsen
De geschiedenis van Helligdomsklipperne als bedevaartsoord gaat terug tot de Middeleeuwen. Aan de voet van de rotsen ontsprong een bron die als heilig werd beschouwd. Het water zou geneeskrachtige eigenschappen hebben, en vooral tijdens Sankt Hans Aften (midzomernacht, 23 juni) kwamen pelgrims van het hele eiland om zich te laten genezen.
Boven op het veld direct achter de rotsen stond de Trefoldighedskapellet (Drievuldigheidskapel). Water uit de heilige bron werd omhoog gedragen naar de kapel, waar de zieken het dronken of zich ermee wasten. Een verslag uit 1806 vermeldt overigens dat de bron zo weinig water gaf dat een vrouw werd betaald om hem elke midzomer bij te vullen met zeewater…
In de 19e eeuw ontdekten kunstenaars en romantici de dramatische schoonheid van deze plek. De schilder Georg Emil Libert (1820-1908) was zo onder de indruk dat een van de rotsen naar hem is vernoemd: Libertsklippen. Ook andere formaties kregen romantische namen: Lyseklippen (Lichtklip), Måneskinsklipperne (Maanlichtrotsen), Kærlighedsbænken (Liefdesbank).
Toen in 1906 een Duitser het Hotel Helligdommen kocht inclusief een deel van de kust, ontstond grote onrust onder de bevolking. Dit leidde tot de oprichting van Foreningen Bornholm, die ervoor zorgde dat de kliffen publiek toegankelijk bleven. In 1911 werd Bornholmerpladsen aangelegd om de groeiende stroom toeristen op te vangen.
De Omgeving van Helligdomsklipperne
Bornholms Kunstmuseum
Direct boven de kliffen ligt het Bornholms Kunstmuseum, een architectonisch pareltje dat in 1993 werd gebouwd en in 2003 uitgebreid. Het moderne gebouw contrasteert prachtig met de ruige natuur en biedt uitzicht op zee, de velden en bij helder weer zelfs op Christiansø in de verte.
Het museum toont kunst van schilders met een band met Bornholm, van de Deense Gouden Eeuw tot heden. Bijzondere aandacht gaat naar de Bornholmer School – modernistische schilders die begin 20e eeuw werden aangetrokken door het licht en landschap van het eiland. Buiten is een gratis toegankelijk beeldenpark.
| Entree | 100 DKK (volwassenen), kinderen gratis |
| Openingstijden | Seizoensgebonden, check website |
| Bezoekduur | ~2-3 uur (museum + kliffen) |
| Website | bornholms-kunstmuseum.dk |
De Grotten en Rotsformaties
De kliffen herbergen verschillende indrukwekkende grotten, gevormd door miljoenen jaren erosie:
- Sorte Gryde (Zwarte Pot) – de diepste grot, tot 60 meter diep. Hier leeft de zeldzame Bornholmse grotspin.
- Våde Ovn (Natte Oven) – de M/S Thor vaart hier tot 20 cm van de rotswand naar binnen!
- Tørre Ovn (Droge Oven) – goed toegankelijk vanaf het pad
- Lyseklippen (Lichtklip) – vernoemd naar het licht dat hier binnenvalt
- Libertsklippen – vernoemd naar schilder Georg Emil Libert
Andere Bezienswaardigheden
- Gudhjem – schilderachtig havenstadje, beroemd om “Sol over Gudhjem” (gerookte haring)
- Døndalen – Denemarkens hoogste waterval, bereikbaar via het kustpad richting het westen
- Hammershus – de grootste kasteelruïne van Scandinavië, noordelijker langs de kust
- Oluf Høst Museum – het atelier van Bornholms beroemdste schilder in Gudhjem
Fotografie bij Helligdomsklipperne
Voor fotografen zijn Helligdomsklipperne een paradijs. De combinatie van dramatische rotsen, diepblauwe zee, grotten en het karakteristieke Bornholmse licht biedt eindeloze mogelijkheden. De kliffen waren niet voor niets een geliefd motief voor de Bornholmer schilders!
Fotografietip: De mooiste foto’s maak je vroeg in de ochtend of laat in de middag, wanneer het licht warm is en de schaduwen diep. Vanaf het water (met de M/S Thor) krijg je een uniek perspectief op de monumentale schaal van de kliffen. Breng een groothoeklens mee voor de grotten.
Let op: De paden kunnen steil en glad zijn, vooral bij de afdaling naar de grotten. Draag stevige schoenen en wees voorzichtig bij de klifrand – er zijn geen hekken!
Wandelroutes bij Helligdomsklipperne
Het Bornholmse kustpad (Kyststien) loopt direct langs Helligdomsklipperne en biedt spectaculaire wandelmogelijkheden. Je kunt de kliffen zowel vanuit het zuiden (Gudhjem) als vanuit het noorden (Allinge/Tejn) benaderen.
Route 1: Gudhjem – Helligdomsklipperne (retour)
Deze route gaat ervan uit dat je te voet vanuit Gudhjem naar Helligdomsklipperne loopt. De afstand is dus heen en weer. Als je met de M/S Thor gaat, is de wandelafstand de helft.
| Afstand | ~12 km (retour) of ~6 km (enkele reis) |
| Duur | 3-4 uur (retour) of 1,5-2 uur (enkel) |
| Moeilijkheid | Gemiddeld (steile trappen) |
| Ondergrond | Kustpad, rotsen, trappen |
Route 2: Kustpad Allinge – Helligdomsklipperne
Uiteraard kun je Helligdomsklipperne ook vanuit het noorden langs de kust bereiken. De onderstaande route begint in Allinge, maar het is uiteraard maar net waar je zelf wilt starten. Deze langere route voert je langs nog meer spectaculaire kustgezichten.
| Afstand | ~15 km |
| Duur | 4 uur |
| Moeilijkheid | Gemiddeld |
| Ondergrond | Kustpad, bospaden |
Beste Tijd om te Bezoeken
Helligdomsklipperne is het hele jaar door toegankelijk, maar elk seizoen heeft zijn charme:
| Lente (april-mei) | Wilde bloemen, rustig, M/S Thor start weer |
| Zomer (juni-aug) | Beste weer, alle faciliteiten open, drukker |
| Herfst (sept-okt) | Herfstkleuren, dramatisch licht, rustiger |
| Winter (nov-maart) | Woest en leeg, geen M/S Thor, museum beperkt open |
Tip: De M/S Thor vaart van april tot oktober. Voor de beste combinatie van weer, faciliteiten en relatieve rust: bezoek Helligdomsklipperne in mei-juni of september. Midzomernacht (23 juni) is een bijzondere tijd vanwege de historische betekenis als bedevaartsdatum.
Verblijf op Bornholm
Helligdomsklipperne laat zich goed combineren met een verblijf in het noorden van Bornholm. Plaatsen als Allinge en Sandvig liggen dichtbij en bieden een rustige uitvalsbasis. Vanuit hier verken je eenvoudig ook andere delen van het eiland.
Wij kiezen altijd voor een vakantiehuis – dan hebben we alle ruimte en rust. Meestal aan de zuidkant, waar je de meest prachtige stranden kunt vinden. Dat geeft ons de mogelijkheid om ’s avonds nog een heerlijke wandeling langs het strand te maken terwijl de zon ondergaat. Hier lees je meer over Dueodde Strand.
Gudhjem is ook een uitstekende uitvalsbasis: schilderachtig, vol goede restaurants en direct aan het kustpad naar Helligdomsklipperne.
Praktische Informatie
Bereikbaarheid
| Veerboot naar Bornholm | Bornholmslinjen vanuit Ystad (Zweden) of Køge (DK) |
| Vlucht naar Bornholm | Bornholm Airport (RNN) vanuit Kopenhagen |
| Vanaf Rønne | ~30 km naar Helligdomsklipperne |
| Bus | Lijn naar halte “Helligdommen” |
| Parkeren | Gratis bij Bornholmerpladsen |
Faciliteiten
- Toegang kliffen: Gratis, 24/7
- Kunstmuseum: 100 DKK, kinderen gratis
- Café: In het Kunstmuseum
- Toiletten: Bij het Kunstmuseum en Bornholmerpladsen
- M/S Thor: ~100 DKK per persoon (retour)
- Honden: Welkom, aan de lijn
Wat Meenemen
- Stevige schoenen: Essentieel voor de steile trappen en rotsige paden
- Windjack: Het kan fris zijn aan de kust
- Camera: Dit is een van de fotogeniekste plekken van Bornholm
- Water & snacks: Beperkte voorzieningen onderweg
- Zaklamp: Als je de grotten wilt verkennen
Veelgestelde Vragen
Hoe kom je bij Helligdomsklipperne?
Je kunt Helligdomsklipperne bereiken te voet via het kustpad vanuit Gudhjem (~6 km), met de auto naar de parkeerplaats bij het Kunstmuseum, of – het mooist – per boot met de M/S Thor vanuit Gudhjem (~30 min).
Wat kost een bezoek aan Helligdomsklipperne?
De kliffen zelf zijn gratis toegankelijk. Het Bornholms Kunstmuseum kost 100 DKK (kinderen gratis). Een boottocht met de M/S Thor kost ongeveer 100 DKK per persoon voor een retourtje.
Hoe lang heb je nodig voor een bezoek?
Reken op minimaal 2-3 uur om de kliffen te verkennen. Inclusief een bezoek aan het Kunstmuseum en lunch in het café kun je hier makkelijk een halve dag doorbrengen. De wandeling vanuit Gudhjem maakt er een dagvullend programma van.
Is Helligdomsklipperne geschikt voor kinderen?
Ja, kinderen vinden de grotten vaak spannend om te verkennen. Let wel op bij de klifrand en steile trappen – er zijn geen hekken. De boottocht met de M/S Thor is een hit bij kinderen van alle leeftijden.
Wanneer vaart de M/S Thor?
De M/S Thor vaart van april tot oktober, alleen bij goed weer (het schip is open). Tickets koop je aan boord, maar reserveren is aan te raden via info@ms-thor.dk of telefonisch.
Wat is de beste tijd om Helligdomsklipperne te bezoeken?
De zomermaanden (mei-september) zijn ideaal, wanneer alle faciliteiten open zijn en de M/S Thor vaart. Vroeg in de ochtend of laat in de middag heb je de mooiste lichtomstandigheden voor fotografie.
Tot Slot
Mocht je op Bornholm zijn of ben je van plan om het prachtige eiland te bezoeken? Zet dan Helligdomsklipperne zeker op je lijst. Het is een plek waar natuur, geschiedenis en kunst samenkomen op een manier die je niet snel vergeet. De combinatie van een boottocht met de M/S Thor en een wandeling terug naar Gudhjem is wat mij betreft een van de mooiste ervaringen die Bornholm te bieden heeft.
In mijn fotoboek Bornholm – Parel in de Oostzee kun je aan de hand van vele prachtige foto’s een goede indruk krijgen van dit prachtige eiland. De meeste locaties zijn tevens voorzien van QR-codes zodat je direct toegang hebt tot extra locatie-informatie.
Of lees over Hammershus in dit artikel. Of breng een bezoek aan het prachtige Christiansø.
Nuttige Links
- Visit Bornholm – Toeristische informatie: bornholm.info
- M/S Thor – Boottochten Gudhjem: ms-thor.dk
- Bornholms Kunstmuseum – Museum bij de kliffen: bornholms-kunstmuseum.dk
- Veerboot Bornholm – Bornholmslinjen: bornholmslinjen.com
- Wandelroutes Bornholm – Hiking info: bornholm.info/hiking
Locatie op de Kaart
Gerelateerde Artikelen
- Hammershus – ScandinaviĂ«’s grootste kasteelruĂŻne
- Christiansø – Eilandparadijs ten oosten van Bornholm
- Dueodde Strand – Het mooiste strand van Bornholm
Galerij
Plaatjes zeggen meer dan woorden:
